Narasimha Swamy temple-penchalakona.Nellore dist.,నరసింహస్వామి ఆలయం-పెంచలకోన నెల్లూరు జిల్లా

నెల్లూరు జిల్లాలోని రాపూరు మండల పరిధిలోని పెంచలకోన క్షేత్రములో స్వయంభువుగా వెలసి ఉన్న శ్రీలక్ష్మీసమేత నరసింహస్వామిని భక్తులు తమ పాలిట పెన్నిధిగా ఆరాధిస్తారు. ఇక్కడ దేవదేవేరులు భక్తాభీష్ట ఫలప్రభుదులై కోరిన వరాలు ఇస్తారన్నది భక్తుల విశ్వాసం. కృతయుగమున అవతరించిన విష్ణుమూర్తి నాల్గవ అవతారమే నరసింహ అవతారం. ఈ అవతారంలో స్వామి వారు దుష్టశిక్షణ, శిష్టరక్షణలు చేసేందుకు భూమిపై నవనారసింహులుగా అవతరించినట్లు పురాణ కథనం.

-శ్రీ పొట్టి శ్రీరాములు నెల్లూరు జిల్లా రాపూరు మండల పరిధిలోని పెంచలకోన క్షేత్రములో స్వయంభువుగా వెలసి ఉన్న శ్రీలక్ష్మీసమేత నరసింహస్వామిని భక్తులు తమ పాలిట పెన్నిధిగా ఆరాధిస్తారు. శ్రీస్వామి వారు లోక కళ్యాణార్ధం కోసం కోన క్షేత్రంలో స్వయంభువుగా వెలిసినట్లు స్థలపురాణం చెబుతోంది. భక్తుల పాలిట ఇలవేల్పు ఆరాధ్యదైవంగా స్వామివారు వెలుగొందుతూ దినదిన వ్రపర్ధమానం చెందుతున్నారు. ఇక్కడ శ్రీస్వామి వారు చెంచులక్ష్మి సమేతుడై స్వయంభవుగా వెలసి ఉన్నారు. అల్లంత దూరమున ఆదిలక్ష్మి అమ్మవారున్నూ స్వయంభువుగా వెలసింది. ఈ దేవదేవేరులు భక్తాభీష్ట ఫలప్రభుదులై కోరిన వరాలు ఇస్తారన్నది భక్తుల విశ్వాసం.

-దశావతారంలో మేటిగా నరసింహావతారం అంటారు. కృతయుగమున అవతరించిన విష్ణుమూర్తి నాల్గవ అవతారమే నరసింహ అవతారం. ఈ అవతారంలో శ్రీస్వామి వారు దుష్టశిక్షణ, శిష్టరక్షణలు చేసి ముక్త జీవులను తరింపచేయుటకు భూమిపై నవనారసింహులుగా అవతరించినట్లు పురాణ కథనం. ఈ క్షేత్రం చెంచురాజులకు నిలయమైనందున ఉగ్రరూపుడైన నారసింహుడు సుందరాంగి అయిన చెంచువనిత చెలిమితో పెనవేసుకొని శిలారూపమున ఇక్కడ వెలసినట్లు స్థల చరిత్ర చెబుతోంది. ఈ స్వయంభువు వెనుక భాగమున మహా శిల ఉన్నది. ఈ గిరిశిఖరముల నుండి జాలువారు వర్షపునీటి ధార వెండి కరిగించి మూసలో పోయురీతిన స్వచ్ఛంగా ప్రవహించి దిగువ గ్రామాలకు వరప్రసాదియై కండలేరు జలాశయమున కలుస్తున్నది.

ఈ స్వామి చెంచు వనితైన లక్ష్మీదేవిని పెనవేసుకొని అవతరించినందున ఈ ప్రాంతానికి పెనుశిల క్షేత్రమని పేరు వచ్చినట్లుగా చెబుతారు. ఆ పేరు రూపాంతరం చెంది పెంచలకోనగా మారిపోయిందని చెబుతారు. ఈ ప్రాంతం వారు నేటికీ తమ పిల్లలకు పెంచలయ్య, పెంచలమ్మ అని స్వామివారి పేరు పెట్టుకోవడం పరిపాటిగా మారింది. ఈ ఛత్రవటి నారసింహుడు గొల్లబోయను శిలారూపమున అనుగ్రహంచినాడని చెబుతారు.

-ఈ గొల్లపోయిన ఆలయము గోనుపల్లి గ్రామ సమీపాన ఉన్నది. శకుంతలా దుష్యంత చవ్రర్తుల పరిణయం, భరతుని బాల్యక్రీడలతో ఈ పవిత్ర క్షేత్రం పునీతమైందని చెబుతారు. ప్రతి శనివారం ఇక్కడ ఘనంగా పూజలు జరుగుతాయి. శ్రీవారికి జరుగు బ్రహ్మోత్సవాలు వైశాఖ శుద్ధ ఏకాదశినాడు ప్రారంభమవుతాయి. శుద్ధ చతుర్ధశి నాడుగరుడసేవ నిర్వహిస్తారు. పూజలు పాంచరాత్ర అగనానుసారం పంచాహ్నికముగా జరుగుతాయి. శ్రీవారి మహోత్సవ పూర్వోత్తర కాలమందు సుమారు ఒక నెల స్వామివారు స్నానాద్యష్టానములను కావించుకొందురని ఈ సమయాన నప్తరుషులు స్వామివారికి దివ్యఛత్రము పట్టెదరని నానుడి. ఈ కారణం చేత స్వామివారికి ఛత్రవటి నారసింహస్వామికి ఆ పేరు సార్థకమైంది.

*=================================* *
 Visit my website : Dr.Seshagirirao.com _ 

Venugopalaswamy Temple-Janam chunduru(Guntur),సమ్మోహన వేణుగోపాల స్వామి వారి దేవాలయ-జూనం చుండూరు గ్రా.(గుంటూరు)

•  

Venugopalaswamy Temple-Janam chunduru(Guntur),సమ్మోహన వేణుగోపాల స్వామి వారి దేవాలయ-జూనం చుండూరు గ్రా.(గుంటూరు)

•  

చేతిలో పిల్లనగ్రోవి.. అటూ.. ఇటూ శంఖు, చక్రాలు.. కుడిభాగంలో దశావతారాలు.. ఎడమ భాగంలో సప్తరుషులు... విగ్రహం కింది భాగంలో ఇరువైపులా ఉభయ దేవేరులైన రుక్మిణీ, సత్యభామలు.. గోవులు.. ఇదీ గుంటూరుకు సమీపంలోని చౌడవరం పంచాయితీ పరిధిలోగల జూనం చుండూరు గ్రామంలో వెలసిన సమ్మోహన వేణుగోపాల స్వామి వారి దేవాలయ దృశ్యం. నల్లనిరూపుడైన స్వామి విగ్రహం సుమారు ఆరు అడుగులు పొడవు నాలుగు అడుగుల వెడల్పుతో సుందర, సుమనోహరంగా దర్శమిస్తోంది.

-క్రీస్తు పూర్వం అంటే దాదాపు 1500 సం వత్సరాల క్రితం ఈ పురాతన దేవాలయం నిర్మాణమైనట్లు పూర్వీకుల కథనం. దేవాల యంలోని ఈ స్వామిలో ఓ ప్రత్యేకత ఉంది. స్వామి వారి మూలవిరాట్‌ ప్రణవ స్వరూపం లో (ఓంకారం) ఉండి ఆపై వేణుగోపాలునిగా స్వామిని శిల్పి మలిచారు. దేశంలో మరెక్కడా ఇటు వంటి భంగిమ ఉన్నటువంటి విగ్రహం ఉండన్నది పెద్దల కథనం. ఈ ఆదిప్రణవ స్వ రూపంలో చుట్టూ దశావతరాలు, సప్త్తరుషు లు, వేణుగోపాలునికి ఇరుప్రక్కల గోపికల మాదిరి రుక్మిణి, సత్యభామలు గోవులతో కొలువుదీరి ఉంటారు. చూసే వారికి ఈ విగ్రహంలో స్వామివారి పరమార్థం, ఆంతర్యం గోచరించక మానదు. శక్తి మొత్తం ఈ విగ్రహంలోనే వుందనటానికి ఈ ‘‘నిదర్శనాలు’’ కనిపిస్తున్నాయి.

ఇదీ ఆలయ చరిత్ర
బాదామి చాళుక్యులు, తూర్పు చాళుక్యు ల వంశచరిత్రలో స్వామివారిని వీరు దర్శించుకున్నట్లు తగిన ఆధారాలున్నా యి. కొండవీటి రెడ్డి రాజులైన కొమరిగిరి రెడ్డి (కర్పూర వసంత రాయలు) వారి సోద రులు పలుమార్లు స్వామి వారిని దర్శించిన ఆధారాలున్నాయి. వీరి ఆస్థాన నర్తకి ‘‘లకుమాదేవి’’ ఈ స్వామిని ఆరాధ్యదైవంగా కొలించిందట. నాడు గుంటూరు జమిందారులు ఆరోగ్య పరిస్థితులు సరిగాలేని సమయంలో స్వామివారిని దర్శించిన పిమ్మట వారి ఆరోగ్యం కుదుటపడటంతో వీరు స్వామివారి కి కొంత భూమిని దానం చేశారు. ఇప్పటీకీ ఆ భూమి దేవాలయం వారి ఆధీనంలో సాగుబడి జరుగుతోంది. ఈ చరిత్ర మిగిల్చిన సాక్షాలను ఇంకా మద్రాసు వాత్రప్రతుల గ్రంథాలయంలో అక్షర రూపం దాల్చి నిక్షిప్తంగా మిగిలి ఉన్నాయి.

ఈ దేవాలయాన్ని ఎప్పుడు ఏరాజులు నిర్మించారో ఇతమిద్ధంగా తెలియనప్పటికీ క్రీస్తుపూర్వం నాటి ఆధారాలవల్ల ఈ దేవాల యాన్ని ఆనాడే నిర్మించే ఉంటారని గ్రంథా లయ ద్వారా స్పష్టమౌతోంది. కొన్ని వేల సంవత్సరాలు గడిచినా నేటికీ స్వామివారి విగ్రహంలో ‘‘తేజస్సు’’ చెక్కు చెదరక పోవ డం విశేషంగా చెప్పుకోవచ్చు. అదే ఈ ప్రాంతవాసులను కాపాడుతుందన్నది వారి కి నిగూఢమైన విశ్వాసం. ఇప్పటికీ ఈ దేవాలయం నాలుగుసార్లు పునఃనిర్మాణం జరిగినట్లు పెద్దలు చెబుతున్నారు. వార్షికం గా స్వామివారి ‘‘తిరు కళ్యాణం’’ ఫాల్గుణ పౌర్ణమికి జరుగుతుంటాయి. వార్షిక పం డుగ ఉత్సవాలు నిర్విరామంగా నిర్వహిస్తు న్నారు. ప్రధానంగా స్వామి వారి గ్రామోత్స వాలలో గ్రామ యువకులు ప్రముఖ పాత్ర వహిస్తారు.

నాటి బ్రాహ్మణ అగ్రహారమే..
పూర్వం ఇది బ్రాహ్మణ అగ్రహారం. ‘‘నేతి’’ వారి దంపతులకు జన్మించిన పుత్రికల పేరున ఈ గ్రామ నిర్మాణం జరిగింది. జ్వాలాముఖి, చండికా అనేవీరి పేర్లు మీదుగా నిర్మాణమై జ్వాలా చండికాపురం జూనం చుండూరుగా రూపాంతరం చెందింది. ఇది గుంటూరు పట్టణానికి పదమూడు కిలోమీటర్ల దూరంలో ని ఓ చిన్న కుగ్రామం. ఈ జూనం చూండురు అగ్రహారం కాస్తా నేడు కుచించుకు పోయి చివరకు ఒకే కుటుంబం స్వామివారి అర్చక నిమిత్తం వుండిపోయింది. వారు మాత్రమే స్వామి వారికి సేవలు చేసుకుంటూ స్వామిని ప్రగాఢంగా నమ్ముకొని నివాసం ఏర్పాటు చేసుకొని జీవితం వెళ్లదీస్తున్నారు.

స్వామి వారిపై ప్రముఖుల ఆశుపద్యాలు
కొండవీటి రెడ్డి రాజుల ఆస్థాన విద్యాధికారి, కవి సార్వభౌముడు ‘శ్రీ నాధ కవి’ స్వామి వారిని చూసి సమ్మోహనుడై ‘గోపాలశతకం’ రచించినట్లు నానుడి. ఈ 20వ శతాబ్దంలోని ప్రముఖ కవులెందరో ఈ స్వామి వారిని కనులారా వీక్షించి, జన్మ ధన్యతను పొందారు. వీరిలో ముఖ్యులు కీ.శే. కరుణశ్రీ జంధ్యా పాపయ్య శాస్ర్తి, కుర్తాళం పిఠాధిపతులు సిద్ధేశ్వరానంద భారతీ స్వామి (ప్రసాదరాయకులపతి) డాక్టర్‌ మైలవరపు శ్రీనివాసరావు, కోగంటి సీతారామచా ర్యులు, కీ.శే. పరాశరం గోపాల కృష్ణమాచార్యులు, ప్రముఖ నవలా రచయిత లల్లాదేవి, జంధ్యాల జయకృష్ణ బాపూజీ వంటి మహనీయులు ప్రణవస్వరూపుని దర్శించి వీక్షించి ఆశుపద్యాలను వినిపించారు.

• courtesy with : Surya Telugu daily news paper-27/02/2011

*=================================* *
 Visit my website : Dr.Seshagirirao.com _

Kolluru Mukambika Temple(Karnataka),కొల్లూరు మూకాంబికా దేవాలయం-కొల్లూరు(కర్నాటక)

-కర్నాటక రాష్ట్రంలోని మంగుళూరుకు 130 కి.మీ దూరంలో కొల్లూరులో నెలవైన విద్యనిచ్చే చదువులతల్లి మూకాంబిక దేవాలయం పశ్చిమ కనుమల సానువుల్లో దట్టంగా చిక్కటి అడవులు, గలగలా పారే సౌపర్ణికా నదీ పరవళ్ళు, లేలేత సూర్యకిరణాలు ప్రసరించే ఉషోదయాన మెరిసిపోతున్న వేళ ప్రకృతి అందాలు మరింత ఇనుమడించిన ఆ పవ్త్రి జలాల్లో స్నానమాచ రించి మూకాంబిక అమ్మవారి దర్శనం చేసుకోవడం పరమ పవ్త్రిం. విద్యార్థి లోకానికి సర్వ వర ప్రదాయిని ఈ మూకాంబికా అమ్మవారు. ఆలయం దట్టమైన అడవుల మధ్య వెలసిన అతి ప్రాచీనమైన దేవాలయం. దేశంలోని నలుమూలలనుండి మూకాంబికా దర్శనం కోసం వేంచేస్తుంటారు. కర్ణాటక రాష్ట్రంలోని ఏడు మోక్ష పురాల్లో సుబ్రహ్మణ్య, కుంభాసి, కోడేశ్వర, ఉడిపి, శంకర నారాయణ, గోకర్ణం, కొల్లూరు మూకాంబికా గుడి ఒకటి. పూర్వాశ్రమంలో కొల్లూరును మహారణ్యపురమని పిలిచేవారు.

ఆలయ వైశిష్ట్యం: మూకాంబిక సన్నిధిలో అక్షరాభ్యాసం చేస్తే ఉన్నత చదువులు చదువుతారని, తెలివిగల వారై జ్ఞాన సంపన్నులౌతారని ప్రతీతి. అమ్మవారి సన్నిధిలో కాలభైరవుడి విగ్రహం ఉంది. సింహ ద్వారం గుండా లోపలికి ప్రవేశించగానే, గుడివైపున కాలభైరవుడు దర్శమిస్తాడు. 1200 సంవత్సరాల క్రితం నిర్మించిన మూకాంబిక ఆలయాన్ని ప్రతిరోజూ కొన్నివేలమంది భక్తులు దర్శించుకుంటారు. వీరిలో ఎక్కువశాతం కేరళవాసులే కావడం విశేషం. దీనికి సంబంధించి ఒక కథ ప్రచారంలో ఉంది. మూకాంబిక ఆలయంలో తేనె, మొదలైన పదార్థాలతో తయారు చేసిన ‘పంచకడ్జాయం’ అనే ప్రసాదం పెడతారు. పూర్వం ఈ ప్రసాదాన్ని అమ్మవారికి నివేదించిన తరువాత, ఆలయంలో ఉన్న ఒక బావిలో వేసేవారట.

ఇదంతా చూసిన చదువురాని ఒక కేరళ నివాసి, ప్రసాదం బావిలో వేసే సమయంలో నీటి అడుగున దాక్కొని ఆ ప్రసాదాన్ని తిన్నాడట. అమ్మవారికి నివేదన చేసిన ప్రసాదం తిన్నందువల్ల, అతడు మహా పండితుడయ్యాడని అంటారు. అందుచేత కేరళ ప్రజల్లో అమ్మవారిపై అపార విశ్వాసం. ప్రతిరోజు ఈ ఆలయంలో జరిగే అక్షరాభ్యాస కార్యక్రమాలు భక్తుల విశ్వాసానికి నిదర్శనం.

కొల్లూరు క్షేత్ర మహిమ
ఈ కుడజాద్రి పర్వతంపై ఆదిశంకరాచార్యులు అమ్మవారి కటాక్షం కోసం తపస్సు చేయడం, దేవి ప్రత్యక్షమవ్వడం తన జన్మస్థలమైన కేరళకు రమ్మని అడగడం, దేవి కోరిక మన్నించి ఆదిశంకరాచార్యుల వెంట నడవడం కాని వెనక్కి తిరిగి చూడ వద్దని, అలా వెనక్కి తిరిగి చూస్తే చూసిన స్థలంలోనే స్థిరంగా ఉండిపోతానని అమ్మవారు చెప్పడం...ఆ షరతుకు అంగీకరిం చిన శంకరాచార్య ముందుకు నడుస్తూ.. . వెనుక అమ్మవారు వెళ్తూ వెళ్తూ కొల్లూరు ప్రాంతానికి రాగానే దేవి కాలి అందెల శబ్దం వినిపించకపోవడంతో వెనుకకు తిరిగి చూడడం ఇచ్చిన మాట తప్పడంతో అమ్మవారు తనకు అక్కడే ప్రతిష్ఠించమని చెప్పడంతో ఆదిశంకరుల వారు శ్రీ చక్రంతో పాటు మూకాంబిక పంచలోహ విగ్రహాన్ని కూడా ప్రతిష్ఠించారని ప్రతీతి.

• పి.శారద, (పి.హెచ్‌.డి) జర్నలిజం.November 15, 2012@Surya Telugu daily news paper

• *=================================*

 * Visit my website : Dr.Seshagirirao.com _

Mukambica temple(karnataka-Udipi dist.), మూకాంబికాదేవి దేవాలయం(కర్నాటకలోని ఉడిపిజిల్లా, కుందాపూర్ తాలూకా)

కామాసురుడు మృత్యుంజయుడుగా ఉండాలనుకుంటే స్త్రీ శక్తి ఊరుకుంటుందా? ఊరుకోదనడానికి ఉదాహరణే మూకాంబిక దేవత. ఈ దేవత, ఆమె క్షేత్ర మహిమ గురించి తెలుసుకోండి.

అత్యంత ప్రాచీన శక్తి క్షేత్రాలలో మూకాంబికాదేవి క్షేత్రం ఒకటి. ఇది కర్నాటకలోని ఉడిపిజిల్లా, కుందాపూర్ తాలూకాలో 17వ జాతీయ రహదారిని ఆనుకుని, పడమటి కనుమలలోని కొడచాద్రి పర్వతపాదాల చెంత ఉంది. ఈ క్షేత్రానికి ఉత్తరాన సౌపర్ణికా నది ఉంది. సుపర్ణ అనే పేరుగల గరుడపక్షి ఈ నది ఒడ్డున తపస్సు చేసి మోక్షాన్ని పొందినందున దీనికి సౌపర్ణికానది అనే పేరు వచ్చిందంటారు. ఈ తీర్థంలో ఎన్నో ఔషధాలున్నాయని, అందువల్ల ఇక్కడ స్నానం చేస్తే అనేక వ్యాధులు నయమవుతాయని భక్తులు విశ్వసిస్తారు. ఇక్కడ దేవి స్వయంభూలింగంగా వెలిసిందనీ, సాక్షాత్తు పరమశివుడు తన కుమారుడైన సుబ్రహ్మణ్యస్వామికి ఈ క్షేత్ర మహిమ తెలియచేయగా ఆయన ఇక్కడ తపస్సు చేశాడని కథనం.

మూకాసురుని సంహారం

కృతయుగంలో ఈ పరిసరాల్లో కామాసురుడనే రాక్షసుడు దేవతలను, ఋషులను నానా హింసలు పెట్టేవాడట. వాడు తపస్సు చేసి, పరమేశ్వరుడి అనుగ్రహంతో మరణం లేకుండా చేసుకోవాలని సంకల్పించాడట. పరమేశ్వరుడు ప్రత్యక్షం కాగానే వరాన్ని కోరుకోవడానికి వీలులేకుండా దేవి కామాసురుడి నోరు పడిపోయేలా చేసిందట. అయినా కామాసురుడు దేవతలను, ఋషులను వేధిస్తుంటే జేష్ట శుక్ల అష్టమినాడు (ఈ క్షేత్రానికి 25 కి.మీ. దూరంలో ఉన్న మారణఘట్టం) కొడచాద్రి కొండమీద దేవి వీడిని వధించిందట. మూకాసురున్ని వధించింది కనుకనే దేవికి మూకాంబికాదేవి అని పేరు వచ్చిందని కథనం.

దేవికి ఎం.జి.ఆర్. కరవాలం కానుక

ఈ దేవాలయం కేరళ వాస్తు శైలిలో నిర్మించబడి ఉంటుంది. లోపలికి ప్రవేశించగానే 20 అడుగుల దీపస్తంభం వెలుగులు విరజిమ్ముతూ కన్పిస్తుంది. దానికంటె కొద్ది చిన్నగా ఉన్న గజస్తంభం బంగారుపూతతో మెరుస్తూ ఉంటుంది. ధ్వజస్తంభాన్ని దర్శించిన తర్వాత భక్తులు గర్భగుడిలోకి ప్రవేశిస్తారు. గర్భగుడిలోకి పురుషులు చొక్కా, బనియన్లతో వెళ్లకూడదు. మూకాంబికాదేవి భక్తులకు పద్మాసనంలో దర్శనమిస్తుంది. శాంత ప్రేమ స్వరూపిణిగా కన్పిస్తుంది. నాలుగు చేతుల దేవికి పై రెండు చేతుల్లో శంఖుచక్రాలుండగా, కింద చేతులు ఒకటి అభయముద్రలోనూ, మరొకటి వరదముద్రలోనూ ఉంటాయి. దేవిలో శౌర్యాన్ని చూపించే బంగారు కత్తిని తమిళనాడు మాజీ ముఖ్యమంత్రి స్వర్గీయ ఎం.జి. రామచంద్రన్ బహూకరించారు. ఆయన దేవిని తరచూ దర్శించుకునేవారట.

ప్రస్తుతం ఉన్న దేవి పంచలోహ విగ్రహాన్ని శ్రీచక్రంతో పాటు తయారుచేయించి ప్రతిష్టించినవారు ఆదిశంకరాచార్యులవారట. దేవి గర్భగుడి వెనుక పశ్చిమ భాగంలో ఆదిశంకరాచార్యుల వారి పీఠం ఉంది. మొదట్లో దేవి ఉగ్రరూపంలో ఉండేదని, శంకరాచార్యులవారు బాల్యంలో కాలినడకన ఈ ప్రాంతానికి వచ్చినపుడు ఆమె ఉగ్రరూపం చూసి భయపడి ప్రసన్నురాలిని చేసుకొని శాంతస్వరూపిణిగా మార్చారని కథనం. దేవి అనుగ్రహంతోనే ఆయన తపస్సు అనంతరం ఉత్తర ప్రాంతానికి తరలి వెళ్లారంటారు. తర్వాత కాలంలో ఈ ప్రాంతాన్ని పాలించిన రాజులందరూ ఈ క్షేత్రాన్ని ఎంతోకొంత అభివృద్ధి చేస్తూ వచ్చారు.

వినాయకుడికి కుడివైపు తొండం

మూకాంబికాదేవి మూర్తికి ముందు ఆమె స్వయంభూ లింగం ఉంటుంది. ఈ లింగం ఒక గీతతో రెండు (సమానం కాని) భాగాలుగా విడదీయబడి ఉంటుంది. చిన్నభాగం బ్రహ్మ, విష్ణు, మహేశ్వరుల స్థావరమని, పెద్ద భాగం సరస్వతి, మహాలక్ష్మి, మహాకాళీల నెలవని - అక్కడే జ్ఞానశక్తి, క్రియాశక్తి, ఇచ్ఛాశక్తి ఉంటాయంటారు. అలంకరణలు, పూజలు మూకాంబికాదేవికి, అభిషేకాలు మాత్రం లింగానికి నిర్వహిస్తారు. ఉదయం 5 గంటలనుండి రాత్రి 8.30 వరకు తెరిచి ఉంచే ఈ దేవాలయ దక్షిణ భాగంలో పది చేతులున్న దశముఖ బాలమురారి గణపతి మందిరం ఉంది. ఈ గణపతికి తొండం కుడి వైపున ఉండటం విశేషం. దేవాలయ ప్రాంగణంలో సరస్వతీ మందిరం కూడా ఉంది. రాత్రి ఊరేగింపు తర్వాత మూకాంబికా ఉత్సవ విగ్రహాన్ని సరస్వతీ దేవి మంటపంలో ఉంచుతారు. ఇక్కడ చాలామంది తమ పిల్లల చేత అక్షరాభ్యాసం కూడా చేయిస్తారు.

సెప్టెంబర్ - అక్టోబర్‌లలో సందడి

కొల్లూరు క్షేత్రానికి హనుమంతుడితో కూడా అనుబంధం ఉందట. ఆయన లంకనుండి హిమాలయాలకు వెళ్లేటప్పుడు, సంజీవని పర్వతంలోని కొంత భాగం విరిగి కొడచాద్రి పర్వత ప్రాంతంలో పడింది కాబట్టే ఈ ప్రాంతంలో అనేక ఔషధ మూలికలు దొరుకుతాయని కథనం. ఈ క్షేత్రం ప్రశాంతతకు, ప్రకృతి రమణీయతకు కూడా పేరొందింది. మూకాంబికా క్షేత్ర దర్శనం ఒక మరువరాని ఆధ్యాత్మిక అనుభూతి. కొల్లూరులో యాత్రికులు బస చేయడానికి ఆధునిక సౌకర్యాలతో దేవస్థానం వారి వసతి గృహాలు ఉన్నాయి. మార్చి - ఏప్రిల్ నెలల్లో జరిగే రథోత్సవానికి, సెప్టెంబర్ - అక్టోబర్‌లలో జరిగే దేవీ నవరాత్రి ఉత్సవాలకు యాత్రికుల రద్దీ ఎక్కువగా ఉంటుంది. మన దేశంలో తప్పనిసరిగా చూడవలసిన పుణ్యక్షేత్రాలలో కొల్లూరు మూకాంబికాక్షేత్రం ఒకటి.

• - కృష్ణావఝల సుబ్రహ్మణ్యం@Andhrajyoti news paper December 27th, 2010December 27th, 2010

*=================================*
* Visit my website : Dr.Seshagirirao.com _

Mogileeswarudu temple-Mogili vil(Chittoor dist..),మొగిలీశ్వరుడు-మొగి లి గ్రామం(చిత్తూరు జిల్లా)

-హిందువులకు మహాపవిత్ర దినమైన మహాశివరాత్రి నాడు వ్రతమాచరిస్తే శత అశ్వమేధ యాగాలు చేసిన ఫలితం కలుగుతుందని పురాణాలు పేర్కొంటున్నాయి. ఆరోజు శివలింగాన్ని అభిషేకించే లింగా ర్చనకు ఎనలేని ప్రాధాన్యం. అటువంటి క్షేత్రాలు ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో మల్లిఖార్జున ఆలయం, శ్రీకాళహస్తీశ్వరాలయం, ద్రాక్షారామం, భీమేశ్వరాలయం ఎంతో ప్రాముఖ్య తను పొందాయి. వాటితో పాటు చిత్తూరు జిల్లా పలమనేరు నియోజక వర్గంలోని బంగారు పాళ్యం మండల పరిధిలోని అటవీ ప్రాంతా నికి దగ్గరగా దక్షిణ కాశీగా పేరొందిన మొగి లి గ్రామం కూడా ప్రసిద్ధమైనదే. ఇక్కడ వెలసి న శ్రీ ప్రసన్న కామాక్షి సమేత శ్రీమొగిలీశ్వరా లయం పంచ క్షేత్రాల్లో మొదటిగా భక్తులను విశేషంగా ఆకట్టుకుంటున్నది.

ప్రతి ఏడాది మహశివరాత్రి సందర్భంగా పది రోజుల పాటు అత్యంత వైభవంగా ఇక్కడ బ్రహ్మోత్సవాలు నిర్వహిస్తున్నారు. ఈ బ్రహ్మో త్సవాలకు చిత్తూరు జిల్లా వాసులేగాక తమిళనాడు, కర్నాటక రాష్ట్రాలకు చెందిన భక్తులు విశేషంగా పాల్గొని స్వామివారిని దర్శించుకుంటారు. దేవాలయం చుట్టూ ఎత్తైన కొండలు, పచ్చటి పొలాలు, ప్రకృతి ప్రసాదించినట్లుగా చల్లటి గాలితో ఆహ్లాదకరంగా కనిపించే వాతావరణం వుంటుంది. ఇక్కడి పకృతి పచ్చదనాని కి ఆకర్షితులై కూడా అనేక మంది పర్యాట కులు అధిక సంఖ్యలో తరలి వస్తుంటారు.

--ఆలయ చరిత్ర : ప్రస్తుతం పుష్కరిణిగా ఉన్న ప్రదేశంలో మొగిలిపొద ఎక్కువగా ఉండేది. ఈ పుష్కరిణిలో ఆనాటి నుంచి నేటి వరకు కూడా నంది విగ్రహం నోటి నుంచి నీరు కరువులోను నిరంతరాయంగా వస్తూ ఉంటుంది. ఈ నీటిని భక్తులు అత్యంత పవిత్రంగా భావిస్తారు. ఈ నీరు ఎక్కడి నుంచి వస్తుందో ఇప్పటి వరకు ఎవరికీ అంతుబట్టలేదు. అప్పట్లో ఓ మొగిలి పొదలు మధ్య ఒక నీటి దారువ ఉండేదని, మేత మేసిన పశువులు ఈ పొదల మధ్య సేద తీర్చుకొని పక్కన ఉన్న నీటి ధారలో నీళ్ళు తాగుతూ ఉండేవని చెబుతుంటారు. ఒక రోజు నీటి ధారలో నల్లటి రాయి పశువులు తాగే నీటికి అడ్డు రావడంతో మొగిలప్ప ఆ రాయిని తొలగించడానికి ప్రయత్నించాడు. ఆ రాయి కదలక పోవడంతో తన వద్దనున్న గొడ్డలతో రాయిపైకొట్టగా ఆ దెబ్బకు ఆ రాతి నుంచి రక్తం కారడంతో భయభ్రాంతులకు గురయ్యాడు. దెబ్బ తగిలిన ఆ రాతికి అతను ఆకు పసురుతో చికిత్స చేసి ప్రతి రోజు భక్తితో పూజలు నిర్వహిస్తూ వచ్చాడు.

-మొగిలప్పకు చెందిన ఆవుల్లో ఒక ఆవు పాలు పితకనివ్వక తంతూ గ్రామానికి దక్షిణ దిశలో మూడు కిలో మీటర్లుదూరంలో గల దేవర కొండకు వెళుతూ ఉండేది. ఆ రహస్యం తెలసుకోవడానికి ఓ రోజు మొగిలప్ప ఆవును వెంబడించగా ఆవు కొంతదూరం వెళ్ళి స్వరంగ మార్గం గుండా వెళ్ళింది. ఆ ప్రదేశంలో సాక్షాత్తు కైలాసాన్ని మరుపింప చేసే అద్బుత దృశ్యాన్ని చూసి చీకట్లో అలాగే నిశ్చేష్టుడై ఉండి పోయాడు. పార్వతి దేవి అక్కడ ఉన్న శివలింగానికి పాలభిషేకం చేస్తూ చీకట్లో నిలబడి ఉన్న మొగిలిప్పను చూసింది. అందుకు భయభ్రాంతులకు గురైన మొగిలప్ప శరణు కోరగా ఈ రహస్యాన్ని ఎక్కడా బయటకు చెప్పరాదని చెప్పింది. దీంతో అతను దైవ చింతనా పరాయణుడిగా మారిపోయాడు. భర్త దైవచింతనను గమనించిన భార్య గ్రామ పెద్దలతో పంచాయితీ నిర్వహించింది. తాను నిజం చెబితే మరణిస్తానని మొగిలప్ప ఎంత చెప్పినా వారు వినకపోవడంతో విధిలేని పరిస్ధిలో మొగిలప్ప చితిపేర్చమని చెప్పి, చితిపై కూర్చోని తాను చూసిన సంఘటలన్నీ వివరించాడు. వెంటనే మొగిలప్ప తల పగిలి మృతి చెందాడు.

ఇతని పేరుమీదనే ఈ దేవాలయంలోని దేవునికి మొగిలీశ్వరుడు అనే నామం ఏర్పడింది. కర్నాటక రాష్ట్రానికి చెందిన కొంతమంది వ్యాపారులు ఈ దారిగుండా వెళ్తూ శివలింగాన్ని దర్శించుకొని వ్యాపారంలో అధిక లాభాలు అర్జించేవారు. తమ భక్తికి నిదర్శనంగా మొగిలీశ్వరునికి మొగిలివద్ద ఆలయం నిర్మించారు. ఆ నాటినుండి నేటి వరకు మహాశివరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాలు మొగిలిలో అతి వైభవంగా జరుగుతున్నాయి.

• Courtesy with : Surry Telugu daily news paper sunday edition-27/02/2011

*=================================*
 * Visit my website : Dr.Seshagirirao.com

Matsya girindrudu swami temple-kottagattu(karimnagar dist),మత్స్య గిరీంద్రుడి దేవాలయం-కొత్తగట్టు గుట్ట(కరీంనగర్‌ జిల్లా)

• 
  

• 
  

మత్స్యగిరీంద్రుని అవతారం విష్ణుమూర్తి అవతారాలన్నింటిలోకి ఎంతో విశిష్టమైంది. దశావతారాలకు సంబంధించిన ఆలయాలు ఎన్నో ఉన్నప్పటికీ.. మత్సావతారానికి సంబంధించిన ఆలయాలు చాలా అరుదనే చెప్పాలి. అలాంటి అరుదైన మత్సేంద్రుడి ఆలయమే.. కరీంనగర్‌ జిల్లా కొత్తగట్ట గ్రామంలో వెలసిన మత్స్య గిరీంద్రుడి దేవాలయం. మత్స్యవతారానికి సంబంధించి దేశం మొత్తంలో రెండే ఆలయాలు ఉండడం.. అవి రెండూ మన రాష్ట్రంలోనే ఉండడం విశేషం. ఒకటి కరీంనగర్‌ జిల్లా కొత్తగట్టు మత్స్యగిరీంద్రుడు కాగా.. మరొకటి అనంతపురం జిల్లాలో ఉంది.

-కరీంనగర్‌ జిల్లా కేంద్రానికి 30 కిలోమీటర్ల దూరంలో.. వరంగల్‌ - కరీంనగర్‌ ప్రధాన రహదారిలో.. కొత్తగట్టు గ్రామం వద్ద గుట్టపై వెలిశాడు. శ్రీమత్స్యగిరీంద్రస్వామి. క్రీశ 13వ శతాబ్దంలో కాకతీయుల కాలంలో దేవాలయ నిర్మాణం జరిగినట్లు చరిత్ర చెబుతున్నది.

మత్స్యగిరీంద్రుడి చరిత్ర...
శ్రీ మహా విష్ణువు లోక కళ్యాణర్థమై సప్త సముద్రాలలో విహారిస్తున్న సమయంలో ఆయన కునుకు తీయడంతో వేదాలు సముద్రంలో జారిపడతాయి. దాంతో రాక్షసుడు అపహరించి సముద్రం అంతర్భాగంలో దాచి పెడతాడు. బ్రహ్మదేవుడు విష్ణుమూర్తిని వేడుకోవడంతో మహా విష్ణువు అవతారలలో అత్యంత విశిష్ట అవతారమైన శ్రీమత్స్యగిరీంద్రస్వామి అవతారమెత్తి సముద్ర అంతర్భాగంలోనున్న వేదాలను పైకి తీసి, రక్షించి లోకాపకారం చేశాడని ప్రతీతి. అలాంటి అవతార పురుషుని అంశమే కొత్తగట్టు గ్రామంలో గుట్టపై మత్స్యగిరీంద్రునిగా వెళిశాడని ప్రతీతి. అలా ఆనాటి నుంచి నేటి వరకు భక్తుల అభీష్టములను నెరవెర్చుతూ పూజలందు కుంటు న్నట్లు పూర్వీకుల కథనం.

-గుట్టుపై ఉన్న కోనేరులో స్నానమా చరించి స్వామివారిని దర్శిం చుకుంటే తమ పాపాలు హరించి, కోరిన కోర్కెలు నెరవెరుస్తాడని భక్తుల ప్రగాఢ విశ్వాసం. అంతేగాక ఈ ప్రాంత వాసులు కోనేరులోని నీటిని పంట పొలాల్లో చల్లితే ఎలాంటి చీడపీడలు లేకుండా పంటలు బాగా పండి అధిక దిగుబడి వస్తుందనే నమ్మకం కూడా ఉంది. ఆలయ సమీపంలో ఉన్న కోనేరు ఎప్పటికీ పోకపోవడం విశేషం. అందులో నీరు పూర్తిగా ఎన్నడూ ఇంకిపోలేదని చారిత్రక సాక్షాధారాల వల్ల తెలుస్తోంది.

మాఘ శుద్ద పౌర్ణమితో జాతర ఉత్సవాలు ప్రారంభం...
-ప్రతి ఏడాది మాఘ శుద్ద పౌర్ణమితో జాతర ఉత్సవాలు ప్రారంభమై పది రోజుల పాటు బ్రహ్మోత్సవాలు ఘనంగా నిర్వహిస్తున్నారు. ఉత్సవాల లో భాగంగా శ్రీ మత్స్యగిరీంద్రుడికి భూదేవి, నీళదేవిలతో కళ్యాణం నిర్వహిస్తారు. కళ్యాణం తర్వాత మరుసటి రోజు జాతర పెద్ద ఎత్తున నిర్వహిస్తారు. ఈ ఉత్సవాలకు జిల్లాకు చెందిన ప్రజలే కాకుండా ఇతర జిల్లాలకు చెందిన భక్తులు అధిక సంఖ్యలో పాల్గొని స్వామివారిని దర్శించుకుంటారు.

• - మొల్గూరి వేణుగోపాల్‌గౌడ్‌,-మేజర్‌న్యూస్‌, శంకరపట్నం@Surya daily news paper (ఆదివారం 24 జూలై 2011)

*=================================*
* Visit my website : Dr.Seshagirirao.com

Mahabalipuram , మహాబలిపురం(Tamilanadu)

• 
  

• 
  

మహాబలిపురం(Mahabalipuram) తమిళనాడు రాష్ట్రం కంచి జిల్లాలోని ఒక గ్రామము. కంచి పట్టణానికి 66 కి.మి దూరంలో రాష్ట్ర రాజధాని చెన్నై కి 70 కి.మి దూరం లొ ఉన్నది.  మహాబలిపురం వెళ్తున్న దారిమధ్యలోనే మనకి crocodile పార్క్ కనిపిస్తుంది . మనం లోపలి ప్రవేశించగానే .. ముందుగా  మనకి పాములు , తాబేలులు  స్వాగతం పలుకుతాయి. బయట బోర్డు crocodile అని పెట్టి పాములను చూపిస్తున్నాడు ఏమిటి అనుకుంటూ లోపలి నడుస్తూ ఉంటే , ఒక్కొక్కటి మనకి కనిపిస్తూ ఉంటాయి . వీటికి ఆహారం  మాంసపు ముక్కలు వేయడం  చేసారు .

 మహాబలిపురం
7 వ శతాబ్ధంలో దక్షిణ భారత దేశాన్ని పరిపాలించిన పల్లవ ప్రభువుల రాజ్యానికి ప్రముఖ తీరపట్టణం. మామల్లాపురం అనేది మహబలిపురానికి వున్న మరో పేరు. ఈ పట్టనణానికి అప్పటి పల్లవ ప్రభువైన మామ్మల్ల పేరు మీద కట్ట బడిందని చరిత్రకారులు చెబుతారు. మహాబలిపురానికి ఆ పేరు రావటానికి మరొక కధనం ప్రకారం పూర్వం బలిచక్రవర్తి ఈ ప్రాంతాన్ని పాలించటంవల్ల ఈ ప్రాంతానికి ఆ పేరు వచ్చింది అని స్థానికులు అంటుంటారు. తదనంతర కాలంలోనూ పల్లవుల పరిపాలనా కాలంలోనూ ఈ ప్రాంతం స్వర్ణయుగాన్ని చూసింది. పల్లవులు ఈ ప్రాంతాన్ని రాజధానిగా చేసుకొని కొంతకాలం పాలించారు. అప్పుడు కట్టించినవే ఈ శిల్పకళా సంపద. పల్లవులు దీనిని మంచిరేవుపట్నంగా తీర్చిదిద్దారు. దానికోసం ఇక్కడ కొండమీద ఒక లైట్ హౌస్ ని కట్టారు.

  There are three temples of which two Shiva Temples face east and west respectively. The other one is the Vishnu Temple. The Vishnu temples were built by Narasimha Varman I and the other two were built by Narasimha Varman II. One can find the beautifully carved twin Dwarka Palaks (gate keepers) at the entrance of the east facing Shiva Temples. On both sides of the temple inside are the marvelous sculptures of Lord Brahma and Lord Vishnu with their better halves. The top part of the Shivalinga figure inside the temple is found damaged. There are sculptures of Somaskanda - lord Shiva with his better half, Parvati, and his sons, Skanda and Ganesha are found on the near wall. Apart from Lord Shiva’s sculpture, one can find the sculptures of Narasimha and Goddess Durgha also.
ఆరోజుల్లోనే ఇలాంటి నిర్మాణాలు చేయడం అంటే మాటలా... ఎటువంటి టెక్నాలజీ లేకుండా రాయిని గుడిగా మార్చడం అంటే ..ఇక్కడ సముద్రం చాల అందంగా కనిపిస్తున్న .. కెరటాలు మాత్రం దూసుకుని వస్తూ ఉంటాయ్.
 మన ఇంట్లో పెట్టుకోవడానికి వీలుగా చిన్న చిన్న బుద్ధా విగ్రహాలు , వినాయకుని విగ్రహాలు దొరుకుతాయ్ ..

 Pancha Rathas :
బీచ్ దగ్గరనుంచి ఒక కిలోమిటర్ దూరంలో పంచరధాలు ఉంటాయ్ ..రధాలు అన్నారు కదా అని వీటికి చేక్రాలు ఉంటాయ్ అనుకోవద్దు .. ఇక్కడ పాండవులతో పాటు ద్రౌపతి కి కుడా రధం ఉంటుంది. అవి వరుసగా ద్రౌపతి ,భీమ ,అర్జున ,ధర్మరాజు , నకులుడు & సహదేవుడు రధం ఉంటుంది.

 ద్రౌపతి రధం  (Draupadi ratha),
అర్జుని రధం Arjuna Ratha-ఇక్కడ ఏక శిలపై చెక్కిన ఏనుగు , సింహం ,నంది ఉంటాయి ..
భీముని రధం..Bhima Ratha--భీముడు అని అంటేనే పెద్ద శరీరం ఎలామనకు కనిపిస్తుందో అయన రధం కూడా అలానే ఉంటుంది .
ధర్మరాజుగారి రధం ..Dharma raju ratha ,-

 దారిలో కొండపైన లైట్ హౌస్.. కనిపిస్తుంది .. వీటితోపాటు కొండపైన చెక్కిన నిర్మాణాలు కూడా చూడవచ్చు ... అక్కడ నుంచి మహాబలిపురం ఇంచుమించు కనిపిస్తుంది.
 మహాబలిపురం లో చూస్తున్నా కోద్ది.. ఇలాంటి విగ్రహాలు రోడ్ పక్కనే ఉంటాయ్.. అక్కడకు వెళ్ళిన వెంటనే వాతావరణం మరీపోతుంది .. మనవాళ్ళ టాలెంట్ చూసి గర్వంగా ఫీల్ అవుతారు ..

 పంచరాదాలు
 ఈ లోపల లక్ష్మి దేవి మరియు వామనావతారం .. చెక్కిన శిల్పాలు ఉంటాయ్ .

 వినాయక రధం
వినాయక రధం ఒకటే పూర్తీ అయి ఉన్నట్టు  కనిపిస్తుంది మనక

 శ్రీ కృష్ణుని వెన్న ముద్ద ....
ఏటవాలు కొండపై ఏ ఆధారమూ లేకుండా ఆ కాలమునుండి పడిపోకుండా అలాగే వుంది. ఇది ఒక విచిత్రం.

త్రిమూర్తులు
 బీచ్ దగ్గర ఉన్న టెంపుల్ ని చూసి అక్కడ  రధాలు ఉన్నచోటికి వెళ్ళండి  చూసాక అక్కడనుంచి లైట్ హౌస్ ఇంకా లైట్ హౌస్ దగ్గరలోనే మరికొన్ని నిర్మాణాలు ఉంటాయ్

• Courtesy with : http://www.templeinformation.in/

*=================================*
* Visit my website : Dr.Seshagirirao.com _